TWI (Training Within Industry) — co to jest, skąd się wzięło i jak je wdrożyć. Metoda na skuteczny szkolenia w firmie
Bycie liderem, kierownikiem czy po prostu szefem lub przełożonym wymaga wielu umiejętności. Jedną z nich jest z pewnością bycie nauczycielem oraz przekazywanie wiedzy dotyczącej obowiązków, które pracownicy mają wykonywać na danym stanowisku pracy. Jedną z metod, która obecnie uznawana jest za element filozofii lean, jest TWI – Training Within Industry (z ang. „szkolenie w przemyśle”). Jest to metoda optymalizująca proces szkolenia pracowników oraz wdrażania ich w organizację i nowe procesy. Celem artykułu jest przedstawienie, czym dokładnie jest to narzędzie, skąd się wzięło, jakie są jego poszczególne elementy oraz zalety. Podpowiemy również, jak można wdrożyć TWI w firmie i poprawić zarządzanie. Zatem zaczynamy!
Spis treści
Najważniejsze wnioski:
- TWI (Training Within Industry) to metoda skutecznego szkolenia pracowników opracowana w USA w latach 40., dziś stanowiąca jeden z fundamentów lean management.
- Program opiera się na trzech filarach: instruowaniu pracowników, doskonaleniu metod pracy i dobrych relacjach, później uzupełnionych o bezpieczeństwo pracy i rozwiązywanie problemów.
- Efekty są mierzalne: firmy w pierwotnym programie skróciły czas szkolenia o co najmniej 25%, a 86% zwiększyło wydajność o minimum 25%.
- Sercem instruktażu jest standard zapisany w arkuszu podziału pracy, dzięki któremu każdy pracownik wykonuje czynność tak samo – poprawnie i bezpiecznie.
- TWI najlepiej wdrażać etapami, od standaryzacji jednego procesu, i traktować jako element kultury ciągłego doskonalenia.

Skąd się wzięła metoda TWI?
Metoda ta ma swój początek w latach 40. XX wieku w Stanach Zjednoczonych, kiedy trwała II wojna światowa. Mężczyźni otrzymywali wówczas wezwania do wojska. Wielu z nich wcześniej pracowało w fabrykach, które zaczęły mieć coraz większe problemy ze znalezieniem odpowiednio wykwalifikowanej kadry. Ponadto wojna sprawiła, że znacząco wzrosło zapotrzebowanie na broń, amunicję, samoloty oraz czołgi. Jednym słowem – przemysł zbrojeniowy pilnie potrzebował wielu nowych pracowników. Zatrudniano więc młodzież oraz kobiety, które często wcześniej nie miały styczności z pracą w fabrykach.
Aby poradzić sobie z tym wyzwaniem, czołowi amerykańscy menedżerowie i naukowcy opracowali program mający na celu rozwój kompetencji brygadzistów oraz mistrzów. Tym programem było właśnie TWI. Dzięki niemu możliwe stało się szybkie przygotowanie kadry produkcyjnej oraz uzyskanie znaczącego wzrostu produktywności i jakości.
W programie wzięło udział 600 firm. Wszystkie one skróciły czas szkolenia nowych pracowników o co najmniej 25%. Aż 86% przedsiębiorstw zwiększyło swoją wydajność o minimum 25%, natomiast 100% firm zmniejszyło liczbę zgłaszanych reklamacji o co najmniej 25%.

Z ziemi amerykańskiej do japońskiej. TWI a lean management
Po powrocie żołnierzy do dawnych miejsc pracy program TWI został w USA niejako porzucony. Nie było już potrzeby szybkiego szkolenia nowych pracowników – Ameryka zaczęła żyć innymi wyzwaniami. Jednak metoda ta nie została całkowicie zapomniana. Znalazła swoje miejsce w Japonii, gdzie stała się jednym z kluczowych elementów odbudowy kraju. Została wdrożona między innymi w fabryce Toyoty, która korzysta z niej do dziś. System produkcji tej marki samochodów (Toyota Production System) został szczegółowo opisany i stał się podstawą współczesnego lean managementu. A na czym dokładnie polega TWI oraz jakie kluczowe umiejętności rozwija wśród mistrzów i brygadzistów?
TWI w Polsce – jak metoda przyjęła się nad Wisłą
TWI w Polsce zyskało popularność wraz z rozwojem lean management w rodzimym przemyśle. Metodę wdrażają dziś zarówno duże zakłady produkcyjne, jak i mniejsze firmy z branż motoryzacyjnej, spożywczej czy meblarskiej, które szukają sposobu na powtarzalne szkolenie pracowników i standaryzację pracy. W polskich realiach TWI sprawdza się szczególnie tam, gdzie występuje rotacja kadry lub sezonowe zwiększanie zatrudnienia – pozwala szybko i bezpiecznie wdrożyć nowe osoby na stanowisko.
Jak wygląda struktura programów Training Within Industry (TWI) – trzy podstawowe elementy
Instruowanie Pracowników — szkolenia i standaryzacja
Umiejętne szkolenie pracowników to pierwszy element TWI. Polega on na instruowania pracownika, jak wykonać pracę w sposób prawidłowy, sumienny i bezpieczny. W firmach zdarza się, że dana czynność jest wykonywana przez różnych pracowników w różny sposób. Dzieje się tak, ponieważ w firmach brakuje ustalonych standardów pracy. Wprowadzenie ich będzie pierwszym krokiem do dobrego programu szkoleniowego. Kiedy wiadomo już, w jaki sposób wykonać daną czynność i zapisane jest to w stosownych instrukcjach, kolejnym krokiem jest przygotowanie programu szkolenia. W jego skład wchodzić powinno instruktaż prawidłowego wykonania pracy przez przełożonego, pracownik ma mieć również możliwość wykonania samodzielnie tej czynności. Przełożony powinien mieć również możliwość monitorowania postępów swojego podwładnego.
Jak pokazują badania [1] pracownik, który ma przeprowadzone szkolenie w ten sposób wykonuje swoją pracę znacząco lepiej, a z czasem wyeliminowane zostają defekty i usterki, które pojawiają się tylko na początku nauki nowych czynności.

Doskonalenie metod pracy
Celem tego programu jest produkowanie towarów lepszej jakości, szybciej, w większej ilości oraz przy możliwie najlepszym wykorzystaniu zasobów ludzkich, maszyn i materiałów. Nowe metody pracy można opracować m.in. poprzez eliminowanie zbędnych czynności lub ich łączenie. Można również reorganizować i upraszczać pracę. Najczęściej polega to na wprowadzaniu niewielkich ulepszeń. Jest to element wpisujący się także w filozofię kaizen.
Dobre relacje z pracownikami
Budowanie pozytywnych relacji z pracownikami poprawia współpracę, zwiększa motywację do pracy i ułatwia rozwiązywanie konfliktów. Warto więc, by tego elementu uczyli się nie tylko nowi pracownicy. Metoda ta opisuje również, jak postępować, gdy już dojdzie do konfliktu. Zadaniem przełożonego jest wtedy zebranie wszystkich faktów w sposób bezstronny. Następnie powinien on przemyśleć możliwe rozwiązania i zastanowić się nad ich skutkami. Po wyborze najlepszej opcji należy także sprawdzić, jakie rezultaty przyniosło podjęte działanie.
Istotne jest także przekazywanie pracownikom informacji zwrotnych na temat tego, jak wykonują swoją pracę. Warto doceniać ich również wtedy, gdy robią coś prawidłowo. Czasami ten aspekt jest niedoceniany przez szefów, którzy uważają, że skoro pracownik otrzymuje wynagrodzenie, powinien po prostu wykonywać pracę poprawnie, a pochwały należą się jedynie za działania ponad normę.
Konieczne jest także odpowiednie komunikowanie zmian dotyczących pracowników. Informacje takie powinny być przekazywane odpowiednio wcześniej oraz ze zrozumieniem i empatią. Zmiany często powodują opór i lęk – warto to przewidzieć i załagodzić negatywne emocje, zanim się pojawią. Idealną sytuacją jest również wykorzystywanie wszystkich talentów pracowników, tak by mogli się rozwijać i aktywnie angażować w rozwój firmy.

Jakie są dodatkowe programy TWI
Powyższe programy stanowiły pierwotną wersję TWI. W późniejszym czasie wprowadzono dwa kolejne: Bezpieczna praca oraz Rozwiązywanie problemów.
Bezpieczeństwo pracy
Program ten ma za zadanie wykształcić w brygadzistach i liderach umiejętność oraz potrzebę tworzenia bezpiecznego środowiska pracy. Przede wszystkim skupia się na prewencji. Proces zaczyna się od identyfikacji miejsc mogących stanowić potencjalne zagrożenie. Następnie opracowuje się środki zaradcze, czyli rozwiązania, które poprawią bezpieczeństwo oraz wyeliminują wypadki. Kolejnym etapem jest wdrożenie tych zmian, a następnie kontrola i monitorowanie wskaźników bezpieczeństwa – czyli sprawdzanie, czy wprowadzone działania przyniosły oczekiwane rezultaty oraz pozytywnie wpłynęły na BHP.
Efektywne rozwiązywanie problemów
W każdej pracy pojawiają się różnego rodzaju problemy (wyzwania). Program ten pomaga stworzyć warunki, dzięki którym można je rozwiązywać w sposób systematyczny oraz z aktywnym udziałem osób pracujących w danym dziale. Często pozwala to przyspieszyć realizację procesów oraz poprawić wyniki biznesowe całego przedsiębiorstwa.
Jakie są korzyści ze szkolenia w metodzie TWI?
Korzyści ze szkolenia w metodzie TWI są konkretne i mierzalne. W pierwotnym programie wzięło udział 600 firm i wszystkie skróciły czas szkolenia nowych pracowników o co najmniej 25%. Aż 86% przedsiębiorstw zwiększyło produktywność o minimum 25%, a 100% firm zmniejszyło liczbę reklamacji o co najmniej 25%.
Dla współczesnej firmy przekłada się to na:
- Szybsze wdrożenie** – nowy pracownik krócej dochodzi do pełnej samodzielności.
- Wyższą jakość** – standard pracy ogranicza defekty i błędy typowe dla okresu nauki.
- Większą produktywność** – uporządkowany proces produkcyjny zmniejsza marnotrawstwo czasu i materiałów.
- Bezpieczniejszą pracę** – instruktaż od początku uwzględnia kluczowe punkty bezpieczeństwa.
Jak wdrażać TWI w firmie – Training Within Industry w praktyce
TWI w firmie najlepiej wdrażać etapami, zaczynając od jednego procesu, a nie od całego zakładu naraz. W praktyce Training Within Industry sprowadza się do czterech kroków:
- Wybierz proces i stwórz standard. Rozpisz wybraną czynność w arkuszu podziału pracy – dokumencie, w którym doświadczeni pracownicy dzielą zadanie na kolejne kroki, kluczowe punkty i ich uzasadnienie.
2. Przeszkol liderów i brygadzistów. To oni będą instruować zespół, dlatego najpierw sami muszą opanować metodę instruktażu.
3. Instruuj pracowników według standardu. Lider pokazuje czynność, pracownik wykonuje ją samodzielnie, a przełożony monitoruje postępy i koryguje na bieżąco.
4. Monitoruj i doskonal. Zbieraj informacje zwrotne i aktualizuj standard – to element kultury ciągłego doskonalenia, w której instrukcja żyje razem z procesem.
Taki system szkoleniowy sprawia, że wiedza doświadczonych pracowników zostaje zapisana i można ją powtarzalnie przekazywać kolejnym osobom, zamiast tracić ją wraz z rotacją kadry.
Porada eksperta Lean To Win
“Najczęstszy błąd przy TWI to zaczynanie od pisania instrukcji do wszystkiego naraz. To droga donikąd – powstają segregatory, których nikt nie czyta. My zawsze zaczynamy od jednego, najbardziej problematycznego procesu: rozpisujemy go w arkuszu podziału pracy razem z doświadczonym operatorem, bo to on ma w głowie te kluczowe punkty, których nie ma w żadnej dokumentacji. Kiedy lider zobaczy, że po takim instruktażu nowy pracownik popełnia mniej błędów już pierwszego dnia, metoda broni się sama i naturalnie rozlewa się na kolejne stanowiska.”
Kamil Radom, Wiceprezes, Konsultant Strategiczny, Lean To Win
Jak wdrożyć TWI z pomocą konsultanta Lean To Win
Chcesz skutecznie szkolić swoich pracowników zgodnie z metodą TWI, zwiększyć ich wydajność, poprawić jakość wykonywanej przez nich pracy oraz zbudować efektywny system instruktażu i rozwoju kompetencji w swojej firmie?
Nasi eksperci, którzy z sukcesem wdrożyli zasady TWI oraz lean management w przedsiębiorstwach z różnych branż w całej Polsce, pomogą Ci osiągnąć wymierne korzyści biznesowe:
- Skrócenie czasu szkolenia nowych pracowników.
- Wyraźne podniesienie jakości i bezpieczeństwa pracy.
- Zwiększenie efektywności zespołów oraz poprawę relacji wewnętrznych.
Zapisz się już dziś na bezpłatną konsultację, podczas której poznasz praktyczne rozwiązania dopasowane do potrzeb Twojej firmy. Dowiesz się także, jak skutecznie wykorzystać potencjał TWI oraz lean management w Twoim przedsiębiorstwie.
Rozwijaj swoją organizację razem z Lean To Win – skontaktuj się z nami teraz!

Źródła:
[1] Džubáková, M., & Kopták, M. (2015). Training within industry. R&E-SOURCE.
Furman, J. (2019). The use of the TWI Method to Improve Safety at the Work Station. New Trends in Production Engineering, 2(2), 57-68.
https://pl.wikipedia.org/wiki/Training_Within_Industry
Zobacz również artykuły o innych narzędziach lean i wdrażaniu filozofii lean management:
Co zrobić teraz?
Pobierz bezpłatnie Kalkulator Oszczędności, dzięki któremu oszacujesz, ile czasu marnuje się w Twojej firma na zbędne czynności, ile maszyn nie pracuje na pełnych obrotach oraz ile procesów jest wystandaryzowanych i usprawnionych. Dowiesz się również, ile możesz zaoszczędzić dzięki wprowadzeniu optymalizacji.

O autorze
Kamil Radom – Wiceprezes i Konsultant Strategiczny Lean, współtwórca Kokpitu Zarządzania Biznesem oraz aplikacji Heartly. Koncentruje się na skutecznym angażowaniu zespołów w procesy standaryzacji oraz implementacji rozwiązań generujących mierzalne korzyści dla organizacji.
Współpracował m.in. z takimi firmami jak KGHM, Inglot, Santander, Booksy, Amber Glass, Luxon LED, PESA czy PERN.
Wykładowca Uniwersytetu Ekonomicznego we Wrocławiu, Akademii WSB oraz Uniwersytetu Ekonomicznego w Katowicach.
FAQ – najczęstsze pytania o TWI
Czym jest TWI (Training Within Industry)?
To metoda skutecznego szkolenia pracowników i rozwoju kompetencji liderów, opracowana w USA w latach 40. XX wieku, dziś będąca elementem lean management.
Z jakich elementów składa się TWI?
Z trzech podstawowych filarów: instruowania pracowników, doskonalenia metod pracy i dobrych relacji z pracownikami, uzupełnionych później o bezpieczeństwo pracy i rozwiązywanie problemów.
Czym jest arkusz podziału pracy?
To dokument, w którym zadanie dzieli się na kolejne kroki, kluczowe punkty i ich uzasadnienie – stanowi podstawę standardu i instruktażu w TWI.
Jakie korzyści daje wdrożenie TWI w firmie?
Krótszy czas szkolenia, wyższą jakość i bezpieczeństwo pracy oraz większą produktywność – w pierwotnym programie firmy skracały czas szkolenia o co najmniej 25%.
Jak zacząć wdrażać TWI?
Najlepiej od jednego procesu: stworzenia standardu w arkuszu podziału pracy, przeszkolenia liderów i instruktażu pracowników według czterech kroków.